آکادمی و موسسه علمی پژوهشی ابن سینا

مقدمه

در اين فصل مدلي به منظور تدوين استراتژي هاي سازماني با تلفيق دو رويکرد مطرح در اين زمينه يعني تحليل SWOT و رويکرد مبتني بر منابع ارائه مي شود. در توسعه اين مدل سعي شده است که با بررسي معايب و مزاياي اين دو رويکرد که در فصل گذشته ذکر گرديد، ضمن حفظ مزاياي آنها، حتي الامکان معايب عمده نيز برطرف شود. در فصل گذشته مطالبي در مورد معايب و مزاياي تحليل SWOT و رويکرد مبتني بر منابع  بيان شد. لذا در اين فصل ابتدا مروري در مورد پژوهش هاي ساير صاحبنظران در زمينه بهبود کارايي يا تلفيق اين دو رويکرد انجام گرفته و پس از آن مباني مدل تشريح مي شود. نقطه تمرکز اين مدل، مفاهيم منابع و مزيت هاي رقابتي است که يکي از محدوديت هاي اصلي تحليل SWOT و يکي از نقاط قوت برجسته ديدگاه مبتني بر منابع به شمار مي رود.

سابقه پژوهش

در انجام پایان نامه مهندسی سیستم حاضر در فصل قبل در مورد تحليل SWOT و رويکرد مبتني بر منابع به طور مفصل بحث گرديد و مزايا و معايب آنها از نگاه صاحبنظران مختلف بررسي شد. از آنجا که رويکرد اصلي پژوهش حاضر در راستاي توسعه مدل تلفيقي، حذف بخشي از نقاط ضعف تحليل SWOT توسط قابليت هاي رويکرد مبتني بر منابع و برخي ابزارهاي ديگر مي باشد، بحث را از نقاط ضعف تحليل SWOT آغاز مي نماييم. با توجه به نظرات مختلف صاحبنظران در مورد معايب تحليل SWOT که در فصل قبل بررسي شد، مي توان فهرست محدوديت-هاي تحليل SWOT را به صورت زير بيان نمود[8,10,11,12,13,14,15]:
1.    تحليل SWOT عموماً به نقش منابع، قوت ها و قابليت ها توجه کافي نمي کند و عموماً نقش اين عوامل در راستاي نيل به مزيت رقابتي نامشخص است.
2.    عدم توجه کافي به مفهوم مزيت رقابتي
3.    معمولاً تعداد عوامل چهارگانه زياد مي باشد و فرآيند تعيين استراتژي ها، پيچيده و زمانبر مي شود. 
4.    عوامل چهارگانه داراي وزن و اولويت يکساني هستند و عموماً به عوامل حياتي به صورت سطحي نگاه مي شود.
5.    رهنمودهاي تحليل SWOT فاقد معيارهاي مناسب جهت اولويت بندي عوامل داخلي و خارجي مي باشند.
6.    بسياري از عوامل بدون تحليل هاي دقيق بيان مي شوند و از صحت لازم برخوردار نيستند.
7.    معمولاً برخي از عوامل، حاصل نظرات و عقايد معدودي از مديران و صاحبنظران است و صحت آنها مورد ترديد مي باشد. 
8.    روش مدوني جهت تعيين عوامل داخلي و خارجي وجود ندارد و معمولاً اين فرآيند به صورت سطحي انجام مي-شود و داراي پشتوانه محکمي نمي باشد.
9.    معمولاً در فهرست کردن عوامل، نظرات استراتژيست ها و مشاوران با نظرات پرسنل تفاوت زيادي دارد. 
10.    عدم توصيف عوامل با شاخص هاي کمي
11.    عموماً چگونگي تعيين عوامل براي مديران مبهم است. 
12.    بسياري از عوامل به صورت عمومي مثلاً براي کل محصولات، کل قسمت هاي سازمان و کل بازارها بيان مي-شوند.
13.    برخي اوقات در تعيين عوامل به بعضي از ابعاد داخلي و خارجي سازمان توجه کافي نمي گردد. 
14.    برخي مواقع بين استراتژي ها و مأموريت، چشم انداز و اهداف سازمان سازگاري لازم وجود ندارد. 
15.    تدوين استراتژي هاي کلي و ايجاد برخي مشکلات اجرايي
16.    استراتژي هاي تدوين شده عموماً در يک سطح اولويت قرار ندارند و نياز به اولويت بندي دارند.
17.    در اين تحليل اغلب به دليل زياد بودن تعداد عوامل، عباراتي مبهم و کلي براي عوامل به کار برده مي شود که ممکن است باعث ايجاد تعبيرهاي متفاوت از عوامل گردد.
18.    وجود تضادهاي احتمالي بين عوامل چهارگانه (به عنوان مثال يک عامل هم فرصت باشد هم تهديد)
تاکنون محققين زيادي سعي در بهبود کارايي تحليل SWOT نموده اند و هريک حذف يک يا چند نقطه ضعف خاص اين تحليل را مورد تمرکز قرار داده اند. به عنوان مثال هوبن و همکاران در سال 1999 يک مدل SWOT مبتني بر دانش ارائه دادند[8]. آنها ازيک سيستم خبره براي تعيين نقاط ضعف، نقاط قوت، فرصت ها و تهديدها استفاده کردند. اطلاعاتي در مورد شرايط محيط، بازار، افراد، محصولات و همچنين وضعيت مالي شرکت، ورودي هاي اين سيستم را تشکيل مي دهند. در پژوهش مذکور تمرکز بر روي حذف نقاط ضعف 4، 6، 7، 8 و 13 قرار داشته است.

جهت دانلود فایل کمکی انجام پایان نامه مهندسی سیستم حاضر کلیک کنید